26 maja Wołodomir Załeński nadał

samodzielnemu centrum operacji

Specjalnych Północ honorową nazwę

Bohaterów UPA. Według treści dekretu

miało to służyć cytat przywracaniu

historycznych tradycji narodowego wojska

oraz uhonorowaniu jednostki za działania

w obronie niepodległości i integralności

terytorialnej Ukrainy. Dwa dni później

sprawa przebiła się do polskiej debaty

publicznej. Problem w tym, że UPA,

ukraińska powstańcza armia, w

ukraińskiej pamięci historycznej

przedstawiana jest jako symbol walki o

niepodległość. Natomiast w Polsce ma

zupełnie inne konotacje. Wspomnienie UPA

to natychmiastowe przypomnienie

rzeziwołyńskiej i masowych bestialskich

mordów na polskiej ludności cywilnej w

latach 1943-1945,

w których zginęło nawet 100 000 cywilów.

Polskie MSZ jednoznacznie negatywnie

oceniło decyzję wskazując, że rani ona

pamięć ofiar i uderza w dialog między

narodami. Premier Donald Tusk nazwał ją

niepokojącą, ale jednocześnie ostrzegał,

że na polsko-ukraińskim konflikcie

historycznym najbardziej skorzysta

Rosja. Prezydent Karol Nawrocki poszedł

dalej i zapowiedział dyskusję nad

odebraniem Załeńskiemu orderu Orła

białego przyznanego mu w 2023 roku.

Strona ukraińska odpowiedziała, że Kijów

żałuje negatywnej reakcji w Polsce. ale

podkreśla konieczność jedności wobec

Moskwy. W ten sposób decyzja dotycząca

nazwy jednej jednostki wojskowej

przerodziła się w szerszy spór o pamięć,

odpowiedzialność historyczną i granice

sojuszu między Polską a Ukrainą w czasie

wojny. Tu koniec faktograficznego opisu.

Po obserwacji wymiany zdań między

komentariatem obu stron postanowiłem

napisać kilka zdań komentarza.

Partnerami kanału są Infactt, łatwiejsze

prowadzenie firmy, KFD, polski producent

suplementów diety i żywności

funkcjonalnej. Oponeo.pl. Zmień opony na

lepsze w 24 godziny oraz aplikacja

inwestycyjna XTB.

To inny, krótszy i prostszy format

przewidziany na nagłe sytuacje. Dajcie

potem znać, czy mamy go kontynuować.

Istotnie dużo emocji i jawnej wrogości

pojawiło się w ostatnich dniach na linii

Polska-Ukraina.

Przyglądam się temu z dużym smutkiem, bo

relacje pomiędzy oboma narodami powinny

być w najważniejszej trójce wzajemnych

stosunków dobrosąsiedzkich, jeśli nawet

nie najważniejsze. Kilka środowisk w

Polsce w międzyczasie zdążyło już

otworzyć szampany, bo cytat wyszło na

nich, nie licząc się z tym, co to

właściwie oznacza dla Polski i Polaków,

a nie oznacza to nic dobrego. Intencje

są istotne. Całkowicie inna jest waga

interpretacji tych wydarzeń ze strony

osób umiarkowanych czy nawet środowiska

przychylnie patrzącego na wysiłek

Ukrainy aniżeli braunistów i osób im

podobnych. A ta sprawa charakteryzuje

się tym, że nie znajdzie się ani jednej

osoby, która broniłaby decyzji

Wołodymira Zełeńskiego. Dlatego na

wstępie zaznaczę, że każdy kto

obserwował mnie lub nas doskonale wie,

że bardzo szanuję wysiłek

niepodległościowy Ukrainy. Opór stawiany

agresorowi i wolę wolności. Zaznaczam to

na początku, bo być może obejrzy to

kilka osób z Ukrainy. Wiele cierpienia

zniósł ten naród w walce o szczytny cel,

jakim jest niepodległość i choćby z tego

powodu zasługuje na najwyższy szacunek.

Tak, z jednej strony Polska i Polacy

mają w tym ukraińskim wysiłku swój

interes geopolityczny, co zresztą bardzo

chętnie ukraiński komentariat lubi

podkreślać. Natomiast na poziomie

ludzkim jest to walka o wolność przed

tyranią, którą każdy człowiek wolny

doceni. Wracając do interesu

geopolitycznego, Ukraińcy walczą jednak

przede wszystkim za siebie i swojej

rodziny, co nie zmienia faktu, że nasze

interesy się pokrywają. Ta walka nie

wzięła się jednak znikąd. Czasem

prowadzę kampanię przeciwko

trywializowaniu czynnika wartości w

geopolityce. Faktem bowiem jest, że to

wartości są tym czynnikiem, które

popchnęły Kijów do walki z Moskwą o

niepodległość. Ukraińcy mieli dość nie

tylko cytat pozostawania w rosyjskiej

strefie wpływów, lecz tego, czym ta

strefa się objawiała. Wertykalnymi

rządami w stylu mafii, korupcją,

nepotyzmem, byle jakością czy [muzyka] w

końcu biedą. Życie i władza

podporządkowana błędnej strukturze

wartości koniec końców objawia się

słabością ekonomicznospołeczną.

Zachód ma swoje za uszami, ale naprawdę

powinniśmy docenić to, w jak bardzo

zaawansowanym mentalnie i społecznie

systemie przychodzi nam żyć. Pracowały

na to całe pokolenia osób.

Sprawiedliwość, prawda, prawa jednostki,

egalitaryzm i tak dalej. To wszystko są

filary zachodniego dobrobytu i na tym

polega sedno sprawy. Jedną z zasad tak

skonstruowanego systemu jest

poszukiwanie prawdy historycznej i jej

akceptacja, niezależnie od tego, jak

bardzo jest bolesna. Sprawa UPA jest

największym cierniem w relacjach

polsko-ukraińskich. Pamięć, która wciąż

jest żywa. I teraz przejdźmy do

argumentów strony ukraińskiej, z którymi

zetknąłem się w komentarzach. Część

ukraińskiego komariatu mówi: "Problem

polega na tym, że my przepraszamy cały

czas, a Polacy chcą więcej". Sęk w tym,

że gdyby rzeczywiście tak było, jeśli ta

sprawa miałaby cały czas pozytywny

trend, to nikt nie robiłby z tego

dramatu. I momentami wydawało się, że

rzeczywiście tak będzie. Afera z

Zełeńskim wybuchła tak mocno właśnie z

tego powodu, dlatego że gdy wydawało

się, że sprawy idą w dobrym kierunku,

Zełeński pokazał, że ma tę sprawę i

wrażliwość Polaków na kwestię wołyńską w

czterech literach. Całkowicie

zdyskredytował i zniweczył wysiłek

poczyniony przez obie strony na niższym

szczeblu. Tylko aby no właśnie co?

Zdobyć punkty polityczne, pokazać

Polsce, że się nie liczy i może z nią

robić co chce, bo gdy trwa wojna i tak

Polacy muszą nas wspierać. Inni mówią:

"Wy Polacy wyciągacie jakieś stare trupy

z szafy, a u nas trwa wojna". W tym

miejscu wracamy do klu wartości. W

momencie jak Polacy widzą, że Ukraińcy

nie mają zamiaru uszanować prawdy

historycznej i rzezi na 100 000 Polaków,

że chcą czcić zbrodniarzy, którzy tą

masakrę nadzorowali, to zadają sobie

pytanie, czy Ukraińcy naprawdę wyznają

te wartości, do których rzekomo chcą

dołączyć. Relatywizacja bądź wprost

kłamstwa historyczne i wyparcie to

atrybuty utożsamione ze stroną, która

właśnie napiera na Ukrainę ze wschodu.

Katyń, deportacje, stałe wypieranie

agresji na Polskę i bycia stronnikiem

rozpoczynającym II wojnę światową i tak

dalej. Polacy są na rosyjskie kalumnie

cholernie wyczuleni, a teraz dostają to

samo od strony, która chce przynależeć

do Zachodu. W polskim społeczeństwie to

przestaje się kleić. Czy Ukraińcy nie

mają takich samych doświadczeń z

rosyjskim przeinaczaniem historii?

Oczywiście, że mają. Chociażby rosyjską

narrację o hołodomorze. W końcu mamy też

relatywizm i symetryzm w postaci

argumentów: "Obie strony mordowały. To

nieprawda, że zginęło 100 000 Polaków.

Nie przyjmujemy tego do wiadomości". I

tu wkraczamy w szarą strefę, bo szacunki

o 100 000 ofiar są polskie, a więc z

ukraińskiego punktu widzenia

nierzetelne. Większość z nas faktycznie

nie ma pojęcia o tym, ile realnie mogło

być tych ofiar. My ufamy polskim

historykom takim jak Motyka czy

Siemaszko, bo wierzymy w ich warsztat i

znowu wartości respektowania metody

naukowej. Ale okej, nawet przyjmując ten

argument, że badania są złe, bo polskie,

to czy jeszcze bardziej nie pogrąża to

stanowiska ukraińskiego? Co się robi jak

kwestia jest niejasna? Prosi o pomoc

niezależnych obserwatorów. Jaki problem

jest w tym, żeby dopuścić do wszystkich

dostępnych danych oraz miejsc kaźni

badaczy z różnych niezależnych

światowych uniwersytetów, by ci pomogli

w ocenie sytuacji? Problem polega na

tym, że Kijów przez lata utrudnia dostęp

do tych miejsc. Sam ten fakt pokazuje

złą wolę administracji Wołodymira

Załeńskiego i poprzednich administracji

względem rzeźwłyńskiej i szerzej

względem Polski. Poniekąd zresztą tą

bezstronną ocenę mamy już teraz.

Wszystkie globalne dzienniki

rozsmarowują decyzję Załeńskiego i

budują narrację, że gloryfikuje on

nazistów. Pytanie, komu to pomaga? Ale

wracając do pozostałych argumentów, czy

Polacy mordowali Ukraińców? Tak, ale po

pierwsze były to ataki odwetowe i o

znacznie mniejszej skali, a to ma

znaczenie. Mówimy o różnicy rzędu 100

000 ofiar względem 10 000 ofiar w

odwecie. Po drugie, Polacy nie

wystawiają przywódców tychże ataków

odwetowych na sztandary. Polska pamięć

państwowa nie opiera się na kulcie

przywódców akcji odwetowych przeciw

ukraińskim cywilom. To nie są postacie

wyniesione do rangi narodowych symboli

porównywalnych z banderą czy

szuchewiczem na Ukrainie. Po trzecie,

polscy historycy opisują te wydarzenia i

nie unikają tego tematu w swoich

badaniach. Dlatego Wołeń jest dla nas

ważny, ale nie z powodu, jak piszą

niektórzy, bo żyjemy przeszłością.

Gdybyśmy widzieli szczerość i chęć

wyjaśnienia sprawy, nie byłoby żadnego

tematu. Wołyń jest ważny jako oddanie

czci, hołdu i pamięci ofiarom, ale także

jako weryfikacja tego, jakim narodem

chce być Ukraina. Jest to dla nas ważne,

bo to jeden z naszych najważniejszych

sąsiadów, największa mniejszość w Polsce

i kraj, który definiuje swoją przyszłość

właśnie teraz. Oczywiście Kijów ma

dowolność wyboru swojej drogi. Warszawa

nie ma mocy, by nic mu narzucić. Ale

jeśli swoją przyszłość chce budować

właśnie tak, na gloryfikacji

zbrodniarzy, na łamaniu dobrosąsiedzkich

relacji, na podpalaniu napięć

społecznych, szczególnie w Polsce, to

będzie to przyszłość niestety smutna.

Rozumiem dumę, poczucie własnej wartości

i awersję do paternalizmu, za który

zapewne zostanę przez Ukraińców

posądzony. Ale nie zawsze rady te są

dawane z poczucia wyższości czy chęci

podporządkowania. Spokojna, harmonijna i

prosperująca Ukraina jest w interesie

Polski. Tak samo jak spokojna,

harmonijna i prosperująca Polska jest w

interesie Ukrainy. Natomiast sama

polityka Kijowa wobec UPA jest tym

głupsza, że o ile faktycznie do 2022

roku był problem z tym, kogo brać na

ukraińskie sztandary, tak teraz

heroiczna walka Ukraińców wytworzyła po

stokroć bardziej cnotliwych i

szlachetnych bohaterów, którzy oddali

swe życie w służbie najwyższym

wartościom, chociażby witali z Kakun. Po

co brnąć w takim razie w upiory

przeszłości, jeśli ma się herosów pod

ręką? Podobnie jest to polityka tym

głupsza, że w momencie osiągnięcia

zawieszenia broni czy jakiegokolwiek

pokoju Ukraina znowu będzie potrzebowała

jak najwięcej pomocy międzynarodowej.

Czy to międzynarodowe inwestycje

zagraniczne, czy to przynależność do

zachodnich struktur, Unia, czy linie

kredytowe, a także szeroko otwarte linie

komunikacyjne przede wszystkim z Polską.

To strona real politique tego sporu i

żadna groźba ze strony Polski, a jedynie

stwierdzenie faktów. Dlatego to nie

Polska najbardziej na tej sprawie

ucierpi. To Kijów w dalszym ciągu zależy

od pomocy międzynarodowej i to się

szybko nie zmieni. Natomiast Wołodymir

Zełeński robi wszystko, by jednego z

największych sojuszników obrócić we

Wroga. tudzież w lepszym scenariuszu

państwo obojętne. A najbardziej ucierpią

na tym normalni Ukraińcy w Polsce,

którzy w pracy ze swoimi polskimi

kolegami muszą teraz świecić oczami za

swojego prezydenta.

Ale na koniec odbije też piłeczkę w

stronę najbardziej zagorzałych

komentarzy po polskiej stronie. Bowiem

przeczytałem gdzieś, trzeba było w 2022

roku postawić sprawę jasną. Nasze

podręczniki historii albo zero pomocy.

Serio narzucanie drugiemu narodowi

własnego spojrzenia na historię

chociażby prawdziwego w momencie gdy ten

ma pistolet przystawiony do głowy?

Zmieniliby te podręczniki i co? Tak

łatwo by o sprawie zapomnieli i z

zapałem się tego uczyli? Czy po cichu

pielęgnowaliby w sobie resentyment i

uważali, że wydarzyło się dokładnie

odwrotnie, skoro zostaliśmy siłą

przymuszeni do adaptacji polskiego

spojrzenia? To są metody stalinowskie.

doraźnie skuteczne, ale długofalowo

głupie i szkodliwe. Możemy lobować albo

nawet stawiać ultimatum. Na przykład

uważam, że nie powinniśmy się zgodzić na

akcesję Ukrainy do Unii Europejskiej,

dopóki sprawa Wołynia nie zostanie

odpowiednio zaadresowana.

Aczkolwiek realna zmiana, która jest

najistotniejsza, bo przekłada się na

dobrosąsiedzkie stosunki i nasze

relacje, musi wyjść od władz i narodu

ukraińskiego naturalnie i organicznie. Z

samego faktu konstatacji, że jeśli

budujemy nowe państwo, to musimy budować

je w zgodzie z normami dojrzałego

państwa i społeczeństwa, a to oznacza

akceptację faktów historycznych i

odpowiednie działania. Brak tego

zrozumienia będzie kosztował w ogólnym

rozrachunku krocie, lecz nie Polskę, a

Ukrainę. Zatem jeśli dalej Kijów będzie

temat Wołynia olewać lub co gorsza go

eskalować to sprawa UPA na skutek

polskich reakcji będzie zataczała

jeszcze szersze kręgi światowe, tworząc

Ukrainie jeszcze gorszy PR, a tym samym

presja na administrację Zołałeńskiego

będzie samoistnie narastać, a my

powinniśmy spokojnie stawiać nasze

ultimatum i reagować na każdą formę

przekłamania.

Hej, z tej strony Hubert. Dajcie znać,

czy taki prostszy format, krótszy,

skierowany w stronę bieżących wydarzeń

jest według was optymalny. Wydaje mi

się, że wówczas moglibyśmy trochę

szybciej reagować na na bieżące

wydarzenia czasami, bo bo nie wymaga to

z naszej strony aż takiej

no czasochłonnej pracy nad montażem.

Natomiast drugie ogłoszenie parafialne

jest takie, że z okazji nasz launchu,

naszego merchu postanowiliśmy zrobić

mały konkurs. Czasami w komentarzach

wrzucacie pomysły na nowe odcinki, więc

pomyśleliśmy, że możemy to połączyć z

pewnym konkursem. To znaczy osoba, która

no przedstawi najciekawszy pomysł

odcinka, który będzie najbardziej

plusowany, otrzyma od nas pewne pewne

upominki związane z tym merchem. Może

nawet nie będzie to jedna osoba, jeżeli

spodoba nam się więcej więcej tematów.

Nie chcę na 100% obiecywać, że te tematy

zrealizujemy, ale jest naprawdę duża

szansa, że tak się stanie. Chyba, że to

będzie jakiś, no nie wiem, totalnie

odjechany temat. Więc zachęcam do do

uczestnictwa w konkursie. Zostawiajcie

propozycje w komentarzach poniżej.

Myślę, że za jakiś czas ogłosimy wyniki.

No i cóż, też stale zachęcam. Jeżeli

ktoś chce wesprzeć nasze działanie i

niezależność GTBT, to można to zrobić

też nabywając jakiś produkt lub produkty

na stronie naszego sklepu sklepgtb.com.

A tymczasem do usłyszenia w kolejnym

odcinku. Mamy teraz kilka w

przygotowaniu, między innymi kolejny

prawie 60 minutowy po tej ostatniej grze

wojennej, także będzie się też działo

dużo na kanale. Zapraszam.

Dziękujemy także naszym patronom,

których wsparcie umożliwia nam

tłumaczenie treści na wiele języków.

Niezmiennie również zachęcam do

wspierania akcji Paczki dla Ukrainy.