Cześć, z tej strony Michał z Kanau

Magobiologia. Witam cię bardzo

serdecznie w następnym odcinku z

ewolucji. Dzisiaj omówimy sobie rodzaje

doboru naturalnego, czyli dobór

stabilizujący, dobór kierunkowy oraz

dobór rozrywający.

Omówimy też jakieś ciekawostki właśnie

jeśli chodzi o dobór naturalny. No bo o

tym doborze naturalnym mówimy już przez

kilka ostatnich odcinków, a temat

jeszcze nie jest oczywiście wyczerpany i

będzie się za nami ciągnął do końca tego

y działu. Y, no dobra, zacznijmy sobie.

Słuchajcie, y jak zwykle przypominam o

kursie maturalnym, który zawiera

wyłącznie informacje, które są ci

potrzebne na maturę bez właśnie takich

zbędnych ciekawostek. Znajdują się tam

również rozwiązania zadań maturalnych z

nowej podstawy programowej, więc

zachęcam do kupna tego kursu. Zachęcam

również do subskrypcji kanału, ponieważ

tyle z was nie subskrybuje kanału,

ogląda moje filmy. Będę bardzo, bardzo

wdzięczny, jeżeli wesprzecie mnie w taki

sposób.

Dobra, ostatnio rozmawialiśmy o

zmienności. Omawialiśmy, dlaczego

zmienność jest taka ważna, jeśli chodzi

o działanie doboru naturalnego, że jest

to czynnik niezbędny, żeby dobór

naturalny działał. Mówiliśmy sobie także

o źródłach zmienności, czyli jakie

procesy w naturze tę zmienność generują.

No i jednym z tych przykładów był

alternatywny splicing czy też

alternatywne składanie eksonów w

komórkach eukariotycznych. Przypomnijmy

ten proces. Tutaj mamy oczywiście DNA,

czyli mamy gen. Gen jest poprzedzony

promotorem. Dalej mamy introny na

niebiesko, ony na zielono. Introny to

sekwencje nie kodujące, to sekwencje

kodujące. Następnie następuje

transkrypcja i mamy preemRNA. I różnie

możemy sobie teraz te Oony powybierać i

złożyć w dojrzałe mRNA. No w tym

przypadku akurat komórka miała taki

humor, że wybrała sobie A i B. y tutaj A

i c natomiast mówiliśmy o genie muszki

owocowki Descam, który ma tych wariantów

splicingowych aż 38 000 na podstawie

wyłącznie jednego genu, więc jest to

bardzo, bardzo imponujące.

Ale zmienność zostawiamy. Oczywiście

będzie gdzieś tam z tyłu głowy. Dzisiaj

rozmawiamy o doborze naturalnym, ale

zanim to zmienność fenotypowa ciągła.

Mamy geny w naszym organizmie, które

kodują,

znaczy wiele genów koduje daną cechę i

bardzo często wtedy mamy właśnie do

czynienia z taką cechą ciągłą. Co to

znaczy, że cecha jest ciągła? To znaczy,

że nie możemy zaklasyfikować wartości

tej cechy do żadnych kategorii. Na

przykład taką cechą może być wzrost. nie

możemy po prostu zaklasyfikować wzrostu

do jakichś konkretnych y kategorii.

Możemy na przykład zaklasyfikować do

kategorii, no nie wiem, czy ktoś ma

jedną czy dwie ręce albo czy ktoś ma

gęsty zarost czy tego zarostu, chociaż

to też czy ktoś ma gęsty zarost, czy nie

ma zarostu, to też jest umowne. też bym

to nazwał bardziej cechą taką ciągłą, bo

ktoś może mieć y chociaż samo posiadanie

zarostu jest cechą y taką kategoryczną,

natomiast wiecie o co chodzi, że nie

możemy po prostu y wyznaczyć konkretnych

kategorii, jeśli chodzi o daną cechę, że

te wartości tej cechy przechodzą w

siebie w sposób ciągły, czyli na

przykład kolor skóry będzie taką cechą.

No bo to nie jest tak, że mamy osobniki

czarne, białe, żółte, tylko bardziej tu

są takie gradienty, tak? Czyli ktoś jest

bardziej jest osoba biała. Na przykład w

Polsce mamy y jesteśmy z natury y białej

karnacji. No ale jak już pojedziemy

sobie na przykład do naszych sąsiadów

Czechów i już tam na dole w okolicach

granicy austriackiej, no to już

zauważymy, że ci Czesi są troszeczkę

ciemniejsi od nas.

jeszcze niżej Włosi. Chociażby narody

śródziemnomorskie są jeszcze

ciemniejsze, ale na przykład jak sobie

pojedziemy już na do Magrebu, tam do

północnozachodniej Afryki, no to tam już

zauważymy, że ta ludność jest znacznie

ciemniejsza. Więc widzimy, że to jest

taki sposób ciągły w siebie przechodzi i

wtedy mamy do czynienia ze zmiennością

ciągłą. E, no i tutaj mamy przykład

takiej cechy. Już powiedziałem o tym, że

jest to wzrost. I widzimy, że w

przypadku wzrostu mamy do czynienia z

taką sytuacją, że bardzo wiele jest

takich osobników o wartości średniej,

czyli około 170 cm. Natomiast jest mało

osobników o wartości wzrostu skrajnych,

czyli na przykład 150 cm czy 190

cm.

I w tym przypadku akurat to się ten

rozkład się tak rozkłada, że możemy go

symulować rozkładem normalnym. To jest

właśnie ta zielona linia. To jest tak

zwana krzywa gausa, czyli po prostu

jeden z przykładów rozkładów ciągłych.

Oczywiście nie każda cecha musi się tak

rozkładać, że mamy dużo wartości

pośrednich, a mało wartości skrajnych.

możemy mieć taką sytuację, że na

przykład dużo jest wartości niskich, a

wartości wysokie są po prostu

niespotykane w naturze. Wtedy dalej może

być to cecha ciągła, ale

i dalej znaczy i symulowana innym

rozkładem czy przybliżana innym

rozkładem ciągłym już już nie rozkładem

normalnym. Natomiast wiele cech w

naturze rozkłada się właśnie w sposób

normalny.

I matematycy, którzy zajmują się również

biologią, badają takie takie taką dziwną

zależność natury, że jest to właśnie aż

tak matematyczne.

O, o tej normalności

tych cech mówi tak zwane centralne

twierdzenie graniczne. Jeżeli jesteście

bardziej matematycznymi umysłami, to

zachęcam, żeby sobie o tym poczytać, bo

jest to dość zastanawiające, że nasz

nasz znaczy, że natura po prostu

rozkłada się w sposób normalny bardzo

często, czyli w sposób matematyczny.

Y, dobra. No i tutaj widzimy, że jest to

grafika z publikacji naukowej. Ja będę

starał się wam coraz więcej tych grafik

z publikacji naukowych wrzucać do do

filmów, ponieważ w przyszłości zapewne

będziecie takie publikacje naukowe

czytać, więc chciałbym, żebyście się po

prostu przyzwyczajali

powoli do do takiego stylu rycin. Akurat

ta rycina jest brzydka, ale mam

nadzieję, że następne już będą bardziej

estetyczne.

Dobra. No i co wpływa na to, że cecha

właśnie rozkłada się w sposób normalny?

Czyli powiedzieliśmy sobie już o tym, że

czym więcej genów, tym więcej tym

większa szansa, że cecha rozłoży się w

sposób normalny. Ale ogólnie czym

większy wpływ na daną cechę ma

środowisko, również będzie powodować, że

ten rozkład będzie bardziej ciągły. No i

to jest tak, że po prostu więcej genów,

losowość, środowisko, one wpływają, że

ta cecha się tak rozmywa.

I dlatego ona rozmywając się może

przyjmować wartości, które będą układały

się w sposób ciągły. Bo gdyby to było

tak, że środowisko nie działa i mamy

jeden gen, no to gdzie ma być to źródło

takiej zmienności? No nie ma tego

źródła, prawda? Więc zobaczmy sobie

na ten tą rycinę tutaj po prawej

stronie. Tutaj mamy na osi ox

zwiększający się zwiększającą się

zmienność środowiskową. Natomiast tutaj

na osi o w dół zwiększa nam się liczba

liczba genów. No więc zobaczmy sobie

sytuację, kiedy mamy wyłącznie jeden gen

i kiedy mamy najmniejszą zmienność

środowiskową. No i widzimy, że ten

rozkład jest taki skokowy. Tak naprawdę

tutaj możemy wyróżnić trzy kategorie,

więc tutaj rozkład jest średnio ciągły.

On nadal jest ciągły. Natomiast y

tutaj widzimy, że no widać po prostu te

trzy konkretne kategorie. Zwiększmy

sobie zatem liczbę genów do czterech. No

i widzimy, że tutaj tych, no już ciężko

jest nam wyznaczyć takie konkretne

klasy. Już ten rozkład staje się taki

bardziej dzwonowaty, właśnie jak krzywa

gausa. Jeżeli będziemy mieli 10 genów,

to już jest ten dzwon widoczny.

Natomiast zwiększając jeszcze zmienność

środowiskową, widzimy, że on się jeszcze

bardziej rozpłaszcza, jeszcze bardziej

rozmywają nam się rozmywają nam się te

cechy i tak w sposób ciągły przechodzą w

siebie. Więc podsumowując, cecha jest

ciągła, ponieważ dużo genów ją

determinuje i działa na tą cechę również

środowisko.

No i co pociąga za sobą determinacja

cechy przez wiele przez wiele genów? No

więc

przez to, że mamy wiele genów, które

determinuje daną cechę, to ewolucja nie

musi wymagać mutacji, czy dobór

naturalny nie musi wymagać mutacji, żeby

miał z czego wybierać. Zobaczmy, mamy y

jeden lokus, jeden gen, który przyjmuje,

y, który ma trzy różne allele. No i

ustalmy sobie, y, że częstość jednego

allelu to jest 0,25 w populacji. No i

widzimy, że średnia wartość tej cechy

yyy znajduje się gdzieś tutaj. Y i

popatrzmy na sytuację, kiedy w populacji

jakaś ta ta częstość teraz wzrośnie do

0,75.

No i widzimy, że ta cecha przesunęła

faktycznie swoją średnią wartość, ale w

sposób nieznaczny, w sposób taki, że te

rozkłady

na siebie nachodzą. Czyli będziemy mogli

faktycznie, jeżeli zobaczymy takiego

osobnika, powiedzieć, że ten osobnik z

tej populacji i ten osobnik z tej

populacji wykazuje tę samą cechę. Być

może po prostu o innym, innej

intensywności fenotypowej. Natomiast

jeśli chodzi o 50 genów, no to zauważmy

co się dzieje. Mamy w każdym z tych

genów wyznaczamy ten jeden z trzech

alleli, żeby miał 0,25 częstość. No i

otrzymujemy taką średnią

położoną gdzieś tutaj. Zauważcie też ten

dzwonowaty kształt. Mamy rozkład ciągły.

Natomiast jeżeli zmienimy sobie częstość

tego allelu w 50 różnych genach na 0,75,

no to zauważcie, że ta średnia wartość

tej cechy przesunęła się w sposób

znaczny. Na tyle się przesunęła, że

rozkłady tych dwóch cech, znaczy

rozkłady te te dwa rozkłady na siebie

nie nachodzą. Czyli wartość tej cechy

jest zupełnie, zupełnie inna. y, na tyle

inna, że możemy po prostu nawet nie

powiedzieć, że to jest ten sam osobnik,

znaczy, że że pochodzi z tej samej

populacji, prawda? Czyli mamy inny

fenotyp, a nie doszło do mutacji. Po

prostu zmieniły się częstości allelów w

populacji.

Więc tutaj taka ciekawostka właśnie, że

nie musimy mieć mutacji, żeby

drastycznie zmieniać wartości fenotypowe

y cech.

No i przechodzimy wreszcie do rodzajów

doboru. Mamy dobór kierunkowy,

stabilizujący i rozrywający. No i tutaj

mamy taki slajd, myślę, bardzo, bardzo

ważny i dużo tłumaczący, więc przejdźmy

od razu do niego. Dobór kierunkowy, ten

z lewej, jak sama nazwa wskazuje, będzie

powodować, że dobór naturalny będzie

premywać konkretny kierunek ewolucji.

Oczywiście ewolucja nie dąży w żadnym

kierunku, ona jest bezkierunkowa, ale

tutaj chodzi o to, żeby jeżeli będziemy

mieli

jakąś jakieś skrajne cechy, to ten dobór

będzie premiowiał premiował jedną

skrajność, jeden kierunek.

No i zobaczmy, mamy pewien rozkład

cechy. Troszeczkę przypomina nawet

rozkład normalny.

Mamy średnią wartość cechy i zauważmy,

że przeżywalność osobników rośnie wraz

ze wzrostem wartości danej cechy. Tak?

Czyli tu dla niskich wartości cechy mamy

niską przeżywalność, natomiast dla

wysokich wartości tej cechy mamy wysoką

przeżywalność.

No i co co nam to daje po tym, jak już

odsiejemy te osobniki? No zauważmy, że

osobniki, które miały niską wartość tej

cechy nie przeżyły, natomiast osobniki,

które miały wysoką wartość tej cechy

przeżyły. Tak, oczywiście nie wszystkie,

to nie jest zeroedynkowe, ale zauważmy,

że średnia wartość tej cechy przesunęła

się w prawo. No to oczywiście dlatego,

że ta przeżywalność wyglądała tak, jak

wyglądała. funkcja liniowa, współczynnik

kierunkowy dodatni,

więc faktycznie te osobniki o wyższej

wartości cechy przeżywały i dawały

potomstwo. Jeśli chodzi o dobór

stabilizujący, tutaj mamy taką sytuację,

że dobór naturalny premiuje wartości

średnie, czyli zauważmy, że mamy znów

ten sam rozkład.

No i mamy krzywą przeżywalności taką, że

skrajności nie przeżywają, natomiast

wartości średnie już jak najbardziej. Y

i po odsianiu osobników widzimy, że

skrajności zostały wytępione, natomiast

jeśli chodzi o y te w środku jak

najbardziej jak najbardziej przeżyły.

Jeśli chodzi o dobór rozrywający, to to

jest y przeciwieństwo doboru

stabilizującego, czyli te osobniki,

które mają wartości skrajne, mają

najwyższą przeżywalność. Natomiast te

osobniki, które mają wartości

średnie cechy, zauważcie, że nie mają

takiej totalnej y totalnej

przeżywalności równą równej zero, bo one

będą jakby taką mieszanką tych

skrajności, więc będą przeżywały, ale w

mniejszym stopniu.

No i widzimy, że w następnym pokoleniu

mamy do czynienia z taką sytuacją, że te

osobniki o wartościach średnich zostały

jakby ścięte, tak? ścięliśmy ten

wierzchołek góry lodowej. Natomiast te

osobniki o wartościach skrajnych

poradziły sobie świetnie. Jeżeli macie

jakiekolwiek pytania, to zachęcam do

zadawania ich w komentarzach. Za chwilę

podamy sobie przykłady takie konkretne z

przyrody tych tychże właśnie rodzajów

doboru.

No więc dobór kierunkowy omówimy sobie

na przykładzie Darwinki czarnej

występującej na wyspach Galapagos w

Ekwadorze Geospiza Fortis. Y, oczywiście

Darwinki były bardzo długo badane, jeśli

chodzi o ewolucję w czasie rzeczywistym.

Na przykładzie tych Darwinek mogliśmy w

kilkadziesiąt lat

określić zmiany, jeśli chodzi o

morfologię ich dziobów. No i właśnie

zaraz wam pokażę przykład, w którym ten

ta zmiana wielkości i głębokości dzioba

była podyktowana doborem kierunkowym. Y,

te Darwinki żywią się głównie nasionami.

Y, no i w zależności od tego, jakie

będzie to nasionko, małe czy duże, no to

różny dziób będzie do tego potrzebny. No

i zobaczmy.

W 1977 roku Galapagos dotknęła

susza i to spowodowało ograniczenie

dostępności małych nasion. pozostały

wyłącznie te grube, duże nasiona, więc

te osobniki, które miały małe, takie

dość słabiutkie dzioby, nie przeżywały.

Natomiast te osobniki, które miały

grube, mocne dzioby, były premiowane

przez dobór naturalny. Nic bardziej

prostszego. No i zobaczmy. Mamy tutaj

pytanie, jak to wpłynęło na rozkład

głębokości dzioba, tych Darwinek. No i

mamy trzy panele. Współczynnik

przeżywalności darwinki, rozkład

głębokości dziobów darwinki przed suszą

oraz po suszy. Na osi ox mamy również

głębokość dzioba. Bill to jest to jest

dzió albo m nie czy żółć jest żółć to

jest chyba bile. Dobra dzió. Głębokość

dzioba.

No i na panelu A widzimy, że dla tych

mniejszych, niższych wartości głębokości

dzioba mieliśmy niską przeżywalność.

Natomiast dla tych wyższych mieliśmy

przeżywalność wysoką, więc spodziewamy

się, że ta wartość średnia głębokości

działa przesunie się w stronę tych

wartości wyższych. No i faktycznie tak

było. Mamy rozkład przed, widzimy, że

również rozkłada się w sposób taki

normalny.

No i mamy wartość średnią. No i po tej

suszy w ciągu jednego pokolenia tak

naprawdę przesunęła się ta wartość w

stronę wartości wyższych. No bo te

osobniki, które miały y głębsze,

mocniejsze dzioby, mogły zjadać te

wysokie nasiona, a te, które miały

dzioby małe, miały trudność z

przeżyciem, no bo nie było tych małych

nasion, a te duże sprawiały im dużo,

dużo problemów. Ewolucja jest naprawdę

bardzo, bardzo prosta.

Jeszcze jeden podręcznikowy przykład

doboru kierunkowego,

czyli melanizm przemysłowy.

W Anglii występuje taka ćma, być może

gdzieś indziej też, przepraszam, nie,

nie sprawdziłem tego przed odcinkiem.

Pamiętam, że te badania były prowadzone

w Wielkiej Brytanii, więc tam na pewno w

Anglii występuje.

Więc mamy taką ćmę motyla, krępak na

brzozak się nazywa. I ten krępak na

brzozak występuje w dwóch formach

morfologicznych. w formie białej i w

formie czarnej. Wydaje mi się, że na

początku występowała wyłącznie forma

biała tego krępaka. Później nastąpiła

mutacja, która była wynikiem

transpozycji

w genie kodującym właśnie ubarwienie

tych tych ciem, ale nie jestem pewien.

Znaczy na pewno to była transpozycja,

ale nie wiem w którą stronę, która była

pierwsza. Wydaje mi się, że biała była

pierwsza. W każdym razie mamy dwie formy

morfologiczne i teraz tak. W XIX wieku

przeważały te formy białe krępaka na

brzozaka, ponieważ one bardzo dobrze

kamuflowały się przed swoimi

drapieżnikami, czyli ptakami na pniach

drzew, na których

które były porośnięte porostami. Te

plechy porostów były jasne i te krępaki,

które były białe, one świetnie się tam

kamuflowały.

Natomiast te czarne były oczywiście

częściej zjadane przez ptaki, no bo nie

miały się za bardzo gdzie ukryć.

No dobra, ale pod koniec XIX wieku, jak

nastąpiła rewolucja przemysłowa, to

nagle

pogorszyła się bardzo mocno jakość

powietrza w Wielkiej Brytanii i nagle te

porosty zaczęły znikać. Jak wiemy,

porosty są gatunkami, organizmami

wskaźnikowymi, bioindykatorami

zanieczyszczeń powietrza. One źle znoszą

bardzo zanieczyszczenie powietrza,

szczególnie o te o tych rozbudowanych

plechach krzaczkowatych czy

listkowatych.

Więc zaczęły znikać te porosty i zaczęła

się odsłaniać ciemna kora drzew. Też

zaczęła się ona pokrywać sadzą, co

jeszcze ułatwiło kamuflaż tej ciemnej

formie krępaka na brzozaka. Natomiast ta

biała forma krępaka na brzozaka zaczęła

być znacznie lepiej widoczna i nagle

dobór naturalny premiował tę czarną

postać. Z tego co wiem w tym momencie

jest inaczej. I w tym momencie znowu

zaczyna być premiowana ta biała postać,

ponieważ w wyniku regulacji,

no już wydaje mi się, że to były

regulacje unijne. No teraz oczywiście

Wielka Brytania nie jest w Unii, więc

zobaczymy jak to będzie dalej, ale znowu

zaczęły się pojawiać porosty na tych

drzewach i i ta biała forma zaczęła być

znowu promowana, więc widzimy, że dobór

w tym momencie nie mógł się za bardzo,

znaczy zmieniał zdanie

w toku ewolucji. najpierw premiował

formę białą, później premiował formę

czarną, później znowu premiował formę

białą. No ale jak najbardziej był to

dobór kierunkowy, ponieważ premiował

skraj jedną ze skrajności, jeśli chodzi

o morfologię tych rzec.

Jeśli chodzi o dobór stabilizujący, to

najczęściej omawia się go na przykładzie

masy noworodków. No i w tym przypadku

nie będzie to in nie będzie inaczej.

Tutaj taki slajd przygotowałem.

też jest to rycina z publikacji naukowej

z Nature. No i tu widzimy, że mamy masę

noworodków i ich śmiertelność w

zależności od no właśnie tej masy i

rasy.

To też bardzo ciekawe badanie zresztą.

No i widzimy, że największą śmiertelność

charakteryzują się noworodki, które są

albo za lekkie, albo za ciężkie. y te

które mają takie wartości środkowe, no

to po prostu przeżywają najwięcej

w największej liczbie przypadków.

No i tutaj też to zróżnicowanie jeśli

chodzi o rasy jest dość ciekawe. Na

przykład ciekawi mnie

tutaj ta sytuacja w narodach

południowo-azjatyckich, że tutaj mamy

bardzo wysoką

śmiertelność tych noworodków za ciężkich

w porównaniu do tej

dla osobników zbyt lekkich. No bo tutaj

zazwyczaj mamy taką symetryczną krzywą,

a tutaj w narodach

południowo-azjatyckich jest jakoś nie

mogą sobie za bardzo poradzić z tymi za

ciężkimi

noworodkami. Ciekawe. W każdym razie

wracając do tematu, widzimy tutaj

premiowanie wartości średnich, wartości

skrajne umierają. Yyy, no oczywiście

zbyt yyy za małe yyy osobniki yyy

najczęściej są po prostu mają jakieś

wady po prostu y rozwojowe, natomiast

osobniki za ciężkie yyy również yyy

mają y problemy z yyy problemy ze

zdrowiem najczęściej po prostu ze

względu na zbyt wysoką masę.

No i mamy dobór rozrywający,

czyli taki dobór, który na który jest

bardzo mało przykładów, natomiast jeden

z nich widzicie na slajdzie. Mamy takie

takiego ptaszka, krasnoliczkę

czarnobrzuchą,

która żywi się nasionami.

No i mamy dwie formy morfologiczne,

które dominują w populacji tej

krasnoliczki. yyy takie, które mają

duże, mocne dzioby yyy i takie, które

mają małe yyy małe i yyy dość słabe

dzioby. Yyy i wynika to z tego, że w

krasolniczka żywi się nasionami yyy,

które są yyy rośliny, która ma

albo duże, bardzo mocne nasiona, bardzo

grube nasiona o grubej

yyy skorupie. Natomiast jeśli chodzi o

drugą formę, no to właśnie są te małe,

które

są dość łatwe do rozgryzienia przez te

przez te osobniki z małym dziobem.

Natomiast te osobniki z małym dziobem są

również wyspecjalizowane

w w zjadaniu tych małych nasion. Yyy, no

i tu widzimy, że yyy mamy taki przykład

yyy, że mamy taki rozkład populacji yyy

przed, to znaczy w jednym pokoleniu ten

zielony yyy i mamy rozkład populacji yyy

po yyy po zadziałaniu doboru ten

niebieski i widzimy jeszcze krzywą

przeżywalności w zależności od y

długości y dolnej szczęki, no czyli po

prostu no tak, dolnej szczęki tego tego

ptaka. No i widzimy, że jeśli chodzi o

te osobniki, które mają duże dzioby, to

one są szczególnie premiowane. Natomiast

te osobniki, które mają małe dzioby też

są premiowane, ale nie w taki sposób.

osobniki o wartościach średnich y są y

bardzo słabo premiowane. No wynika to z

tego, że te osobniki, które mają duże

dzioby, no to one mogą z łatwością

zjadać te duże nasiona, których nie mogą

zjadać te osobniki

z małymi dziobami. Natomiast jeśli

chodzi o te osobniki z małymi dziobami,

no to one również są premiowane, bo one

są wyspecjalizowane w zjadaniu małych

nasion. No ale małe nasiona mogą zjeść

również osobniki z klasy średniej bądź

osobniki z klasy dużej. Natomiast ta

specjalizacja powoduje, że one zjadają

je najefektywniej i stąd tutaj ten ta

taka mała górka występuje i widzimy, że

faktycznie mamy do czynienia z doborem

rozrywającym w tymże przypadku. Czyli

jeżeli mamy po prostu takiego

przeciętnego ptaka, który się urodzi,

będzie miał przeciętnego przeciętny

rozmiar dolnej szczęki, no to to średnio

to on raczej nie przeżyje

długo i nie da potomstwa.

Dobra, no to skończyliśmy temat tych

doborów trzech. No i teraz takie

pytanie. Jaki dobór najczęściej

występuje w przyrodzie?

Badacze zbadali wiele różnych cech i ich

ewolucję i zbadali coś, co się nazywa

gradient selekcji. Nie będę teraz

wprowadzał konkretnie matematycznego

wzoru na ten gradient selekcji. Po

prostu przyjmijmy, że dla doboru

stabilizującego jest on równy zero. Czym

bardziej odbiega od tej wartości, tym

bardziej jest kierunkowy. No i widzimy

faktycznie, że ten dla tych cech ten

współczynnik selekcji,

ten współczynnik gradientu selekcji no

jest skupiony wokół zera, więc przeważa

w przyrodzie znacznie gradient

stabilizujący, ale często mamy do

czynienia również z doborem kierunkowym

i to z silnym doborem kierunkowym. Y,

tutaj widzimy ten pik i tutaj również

mała górka występuje, więc odpowiedź na

pytanie, jaki dobór najczęściej

występuje w przyrodzie brzmi

stabilizujący.

Natomiast dobór kierunkowy jest często

dość silny, jeśli już występuje.

I jeszcze pytanie, czy alele mogą

wpływać na swoje współczynniki selekcji?

Jest to jak najbardziej prawda. E, tutaj

mamy przykład takiego węża tam

ordinoides.

To jest po polsku pończosznik i one mają

różne formy morfologiczne. Te węże mogą

być paskowane lub plamkowane,

a mogą również uciekać przed

drapieżnikiem w linii prostej bądź

zmieniać kierunek. I okazuje się, że

kombinacja

węża paskowanego, który ucieka w linii

prostej jest bardzo, bardzo korzystna w

porównaniu do tej, kiedy mamy węża

plamkowanego i takiego, który ucieka

zmieniając kierunek. Oczywiście możemy

mieć również paskowanego, który zmienia

kierunek. to będzie taka pośrednia yyy

pośrednia morfologia i on pewnie będzie

miał takie dostosowanie pomiędzy tym

najgorszym i najlepszym. Natomiast

widzimy tutaj, że te allele, które

odpowiadają za paskowanie i za ucieczkę

w linii prostej, one jakby nawzajem

siebie wspierają,

żeby przechodzić do następnych pokoleń

tego węża. Więc allel paskowania jak

najbardziej wpływa na współczynnik

selekcji strategii ucieczki tego węża,

więc one nawzajem na siebie wpływają. To

nie jest tak, że allel ma niezależny

współczynnik selekcji od innych zupełnie

cech, bo to jest jakby wszystko jest

połączone, że tak powiem.

Znaczy no tak, everything is connected,

to chciałem powiedzieć.

I ostatni slajd. Czy wielkość populacji

ma wpływ na tempo ewolucji? Taka

intuicyjna odpowiedź to jest oczywiście,

że tak. Mam nadzieję, że również dla was

jest to już intuicyjne po tych kilku y

wykładach z ewolucji. Czym większa

populacja, tym większa zmienność, więc y

może po prostu dobór naturalny działać

na większej liczbie wariantów i na

mniejsze populacje działa dryf

genetyczny, o którym jeszcze nie

mówiliśmy. Ja tylko wspomnę, że dryf

genetyczny to jest mechanizm,

który powoduje losowe wypadanie allelii

z populacji. Więc jeżeli mamy losowe

wypadanie alleli, także alleli

korzystnych, no to jest troszkę średnio,

bo my chcemy te korzystne allele trzymać

w populacji, a tak to mamy taki miszmasz

i nie wiadomo, które warianty będą

przekazywane do następnych pokoleń. I

badacze zbadali

tą ewolucję na przykładzie muszki

owocowej. yyy wzięli populację o różnej

liczbie osobników, 40, 200 i 1000

osobników i patrzyli jak bardzo zmienia

się yyy zmieniają się cechy tej muszki w

porównaniu do populacji kontrolnej. No i

widzimy, że yyy w 50 generacji, ale tu

już od 20 generacji tak naprawdę yyy ta

zmienność była y największa, czy też

najbardziej różniły się te łóżki z tej

populacji yyy o największej liczbie

osobników. Czyli czym więcej osobników w

populacji, tym bardziej ta populacja

ewoluuje.

I to wszystko w tym odcinku. Jeżeli

macie jakiekolwiek pytania, zachęcam do

zadawania ich w komentarzach. Zachęcam

do odwiedzenia Facebooka, Instagrama

oraz do odwiedzenia kanału partnerskiego

Lemia, na którym znajdują się

analogiczne materiały z chemii. A to

wszystko w tym odcinku. Y słyszymy się

przy następnej okazji. Y miłej nauki.

Trzymajcie się. Cześć